Een klein slangetje welke de glucose meet wordt onder de huid geprikt (meestal ergens op de buik en kan
enkele dagen blijven zitten). In de witte schelp zit een  zender welke elke 5 minuten de gemiddelde glucose
doorzendt aan de insulinepomp. Er zitten dus geen snoeren aan. Foto: H.J. Veeze

Tenminste moet nog wel 2x per dag de sensor geijkt worden met een glucose meting.

Sensor-ondersteunde insulinepompbehandeling: naar vrijwel normale regeling van diabetes:
Met de ontdekking van insuline, in de jaren 20, werd de sterfte door type 1 diabetes (de vorm die niet door overgewicht ontstaat) voorkomen: het verlies van de eigen insuline productie wordt opgevangen door zelf insuline te spuiten. Hierdoor kan glucose door de cellen weer worden opgenomen en wordt een potentieel dodelijke ontregeling en verzuring voorkomen. Naast insulineproductie heeft de pancreas echter een tweede belangrijke functie die tot op heden voor de patiënt niet is opgelost: het gezonde lichaam meet de glucosewaarde continue en kan zo de insuline afgifte zeer nauwkeurig regelen. Met het spuiten van insuline en het 4-8x per dag meten van de glucosewaarde wordt de natuurlijke situatie daarom slechts zeer beperkt nagebootst. Met name bij kleine kinderen met diabetes is dit sterk merkbaar: bloedglucosewaardes kunnen veranderen en zelfs binnen een uur van zeer hoog tot zeer laag gaan of andersom. Bovendien leiden veelvuldig (extreem) lage en ook extreem hoge waardes tot een verhoogde kans op hersenbeschadiging. Na 10-15 jaar geldt voor iedereen met diabetes dat gemiddeld hoge en sterk wisselende bloedsuikers leiden tot zogenaamde lange termijn complicaties (nieren, ogen, hart, zenuwbaanschade etc). Hoe beter de bloedglucosewaardes blijven, hoe kleiner de kans op deze invaliderende complicaties wordt. Bij een vrijwel perfecte regeling zou verwacht mogen worden dat de kans op deze complicaties zo goed als verdwijnt.

Een nieuwe mijlpaal in de behandeling: Van toedienen van insuline en achteraf controle van de glucose naar pro-actief regelen en biologisch normale glucose waarden.
Deze  nieuwe mijlpaal in de behandeling van diabetes maakt het voor het eerst mogelijk om continu de glucose-waarde zichtbaar te maken op de display van hun insulinepomp. De glucose-waarde wordt in getal en in een grafiek weergegeven. Zo is het mogelijk dat bij het opstaan in één oogopslag gezien kan worden hoe de glucose waarden 's nachts waren en of dan de volgende nacht de insulineafgifte bijgesteld moet worden. Daarnaast kunnen alarmgrenzen ingesteld worden voor hoge en lage glucose waarden zodat op tijd gewaarschuwd wordt nog vóór dat er klachten ontstaan. Denk bijvoorbeeld aan een een kinderfeestje met drukke activiteit (glucose daalt) en eten (glucose stijgt) en enige opwinding (glucose stijgt) en dat nu met deze ontwikkeling de glucose, zonder bloed te prikken, gezien kan worden en zonodig de insuline afgifte tijdig kan worden aangepast, of dat je gewaarschuwd wordt als de glucose in een sportwedstrijd te veel daalt. Voor deze metingen is een specifieke insulinepomp nodig (Paradigm 522 en 722 van Medtronic). Naar verwachting zullen ook andere fabrikanten volgen met deze ontwikkeling. De resultaten tot dusver zijn zeer gunstig wat betreft het algemene welbevinden van de patiënt omdat de glucose waarden nu veel lager en stabieler blijven omdat er meer wordt bijgesteld aan de insuline-toediening. Ook het gevoel van controle en zekerheid wordt mede door ouders van patiënten zeer gewaardeerd. Momenteel worden lage of zelfs zelfs normale HbA1c waarden bereikt, ook bij jonge kinderen die al enkele jaren diabetes hebben. Een software-matige koppeling van de sensor-meting en insuline-afgifte door de pomp is in de toekomst natuurlijk te verwachten. Een eerste aanzet is gerealiseerd in de opvolger van de x22 pomp: de "VEO" welke eind 2009 beschikbaar komt: de insulineafgifte wordt automatisch uitgeschakeld bij een te lage glucose. Dit lijkt ons zeer belangrijk voor jonge kinderen waarbij de hersenen blijvende schade kunnen oplopen indien er te vaak langdurig lage glucose waarden optreden (mn tijdens ongecontroleerd tijdens slapen). Tevens zijn met de VEO de metingen meer betrouwbaar in de lage glucose-range en zijn bij dalingen en stijgingen van de glucose slimme vooralarmeingen mogelijk nog voor dat die waarde daadwerkelijk bereikt wordt. Op basis van onze ervaring zien wij dat er veel winst te behalen valt door het gebruik van de sensor bij kinderen en jong volwassenen. Wij hanteren hiervoor een lijst met indicaties en voorwaarden voor het tijdelijk of (semi-) continue gebruik van de sensor. Dit zal zich in de komende jaren verder ontwikkelen waarbij Diabeter de gegevens over nut en noodzaak zal monitoren en publiceren. Overigens verwacht Diabeter niet dat het nut met zgn dubbelblinde crossover trials (zoals bij farmaca) zal kunnen worden bewezen omdat dit bij technologie geen passende onderzoeksmethode is: Zowel de onderzoeker als de gebruikers zijn op de hoogte van wat gebruikt wordt en daarnaast is bij technologie, de kennis en ervaring van het behandelteam voor een goede implementatie minstens van het zelfde belang voor het resultaat als de aangeboden techniek.

Diabeter zou graag zien dat voor bijzondere indicaties de sensor vergoed zou kunnen worden. Gebleken is dat wel aan een aantal voorwaarden voldaan moet worden wil het een succes worden. Onder andere zal bij onvolledige of onjuiste instelling van alle wizardinstellingen van de pomp de alarmering veel te vaak afgaan en worden de beoogde resultaten ook niet gehaald. Dit is maatwerk en vereist een intensieve begeleiding waarbij de de expertdatabase van Diabeter helpt de instellingen steeds verder te verbeteren op grond van de ervaring bij een steeds groter aantal patienten. Het gebruik wordt nu voornamenlijk door de patienten/ouders zelf betaald en zij besparen hiermee op de kosten van andere wel verzekerde hulpmiddelen. Diabeter ziet voor specifieke indicaties zoveel resulaten dat deze behandeling eigenlijk voor vergoeding in aanmerking dient te komen en is bij veelvuldige controle van glucose waarden in een aantal gevallen zelfs goedkoper op de korte termijn. Dit is nog afgezien van de effecten of lange termijn zoals het voorkomen van (onnodige) complicaties en de zeer hoge kosten welke hieraan verbonden zijn.

Dr.H.J.Veeze, info@diabeter.nl

Links is zichtbaar het dunne slangetjes waardoor de insuline wordt afgegeven.	De insulinepomp  geeft geprogrammeerd insuline af en ook extra als er gegegeten wordt of de glucose te veel opgelopen is.
	Op de display is de glucose-waarde zichtbaar (7.1) en de grafiek van de laatste uren. Voor meer informatie zie: Medtronic Minimed